cele central rzemieślniczych ( historia )

Centrala Rzemieślnicza od momentu swego powstania za pierwszoplanowe zadanie uznała rozwinięcie w spółdzielniach pomocniczych produkcji nakładczej, będącej pierwszym krokiem na drodze do związania potencjału gospodarczego indywidualnego rzemiosła z gospodarką planową. W wyniku podjętych starań udział produkcji nakładczej w ogólnych obrotach spółdzielni wzrósł z 8% w pierwszych ośmiu miesiącach 1948 r. do 12% w ostatnich czterech miesiącach tego roku. W 1949 r. wartość produkcji nakładczej wzrosła w porównaniu do reku poprzedniego prawie dziewięciokrotnie, a jej udział w całości obrotów spółdzielni stanowił 57°/o. W 1950 r. następuje dalszy wzrost produkcji nakładczej (2,5-krotnie w stosunku do 1949 r.), natomiast w 1951 r., szczególnie w pierwszym jego półroczu, wydatnie spada. W 1948 r. produkcja nakładcza obejmowała w zasadzie tylko wyroby włóldenniezo-odzieżowe i skórzane. W latach następnych udział tych wyrobów w ogólnej produkcji nakładczej, aczkolwiek nadal wysoki, ulega systematycznemu zmniejszeniu na korzyść wyrobów innych branż. W szczególności rozwija się wytwórczość artykułów metalowo-elektrotechniczn ych, które w 1951 r. dominują w produkcji spółdzielni pomocniczych. rzemieślników i zatrudnionych w warsztatach pracowników. W 1948 r. w systemie pracy nakładczej zatrudnionych było 2 038 osób, w 1949 r. — 14 973, w 1950 r. — 15 352 i w 1951 r. — 6 675. Zgodnie ze statutem rzemieślnicze spółdzielnie pomocnicze miały obowiązek organizowania zakładów pomocniczych, ułatwiających członkom prowadzenie działalność gospodarcza . Ta forma pomocy nie została jednak rozwinięta w większym stopniu, głównie ze względu na niewystarczające środki finansowe spółdzielni. Od 1950 r. zorganizowano ogółem 33 takie zakłady. W 1951 r, idea tworzenia zakładów pomocniczych została spaczona. Bowiem Centrala, kierując się przesłanką wzmocnienia gospodarczego spółdziełni, zezwoliła im na organizowanie — w miejsce zakładów pomocniczych — punktów świadczących usługi na rzecz ludności. W 1951 r. spółdzielnie uruchomiły 66 punktów usługowych. Narastające w ciągu 1951 r. trudności gospodarcze spółdzielni pomocniczych spowodowały rozszerzenie ich działalności na: — skup, renowację i sprzedaż na terenie wsi i miast przedmiotów używanych, — organizowanie produkcji i usług w ośrodkach wiejskich.